نەخۆشییەکانی مێشک

مێشک و پێکهاتەکانی دەوروبەری دەکرێت بە کۆمەڵێکی بەرفراوان لە نەخۆشی تووش ببن — لە حاڵەتە فریاکەوتنە کتوپڕەکانی وەک جەڵتەی خوێنبەربوونی مێشک و برینداربوون بەهۆی زەبرەوە، تا نەخۆشییە درێژخایەن و پەرەسەندوو (بەردەوام خراپتر دەبێت)ەکانی وەک ئاو لە مێشک (هایدرۆسێفالەس) و فێ (پەرکەم). دەستنیشانکردنی نەخۆشیی زوو و ورد زۆر گرنگە بۆ دیاریکردنی ڕێڕەوی چارەسەری گونجاو.

**ئەو نەخۆشییانەی چارەسەر دەکرێن بریتین لە:**

- **کۆبوونەوەی خوێن لە ژێر پەردەی سەختی مێشک** — کۆبوونەوەی خوێن لە نێوان مێشک و پەردە دەرەوەکەیدا (پەردەی سەخت، دیورا)، زۆرتر بەهۆی برینداربوونی سەرەوە؛ لەوانەیە کتوپڕ، نیمچە کتوپڕ یان درێژخایەن بێت - **ئاوگرتنی مێشک بە پەستانی ئاسایی (normal pressure hydrocephalus)** — کۆبوونەوەی نائاسایی شلەی مێشک و درکەپەتک کە سێ نیشانە کلاسیکییەکەی تێکچوونی ڕۆیشتن، تێکچوونی توانا هزرییەکان و ڕانەگرتنی میز لە بەساڵاچوواندا دروست دەکات؛ بە دانانی شەنتی CSF چارەسەر دەکرێت - **جەڵتەی خوێنبەربوونی مێشک** — خوێنبەربوون لە ناو مێشک یان دەوروبەریدا (خوێنبەربوون لە ناو مێشک یان خوێنبەربوونی ژێر پەردەی عەنکەبووتی) کە پێویستی بە هەڵسەنگاندنی بەپەلە و، لە هەندێک حاڵەتدا، دەرهێنانی خوێنەکە بە نەشتەرگەری هەیە - **برینداربوونی سەر** — برینداربوونی مێشک بەهۆی زەبر، لە لەرزینی مێشکەوە تا TBIی سەخت؛ چارەسەر بەپێی ڕادەی سەختیی برینداربوونەکە و پەستانی ناو کەللەسەر دەبێت - **فێ و هێرشی فێ** — هێرشی فێی دووبارەبووەوە بەبێ هۆکاری دیار، کە پێویستی بە چارەسەری دەرمانی هەیە و، لەو حاڵەتانەی سەرسەخت بەرامبەر چارەسەرن، نیورۆمۆدیولەیشن (ڕێکخستنەوەی دەمار) یان دەستێوەردانی نەشتەرگەری - **برینی گوللە لە سەر** — برینداربوونی چوونە ناوەوەی گوللە کە پێویستی بە هەڵسەنگاندنی بەپەلەی نەشتەرگەریی مێشک و دەمار، پاککردنەوەی برین لە شانەی مردوو و کۆنترۆڵکردنی ICP هەیە - **دزەکردنی شلەی مێشک و درکەپەتک** — پەیوەندیی نائاسایی لە نێوان بۆشایی CSF و پێکهاتە هاوسێکانیدا (بنکەی کەللەسەر، بڕبڕەی پشت)؛ بە سەرئێشەیەک کە بەپێی شێوەی دانیشتن و وەستان دەگۆڕێت یان چۆڕانەوەی لووت دەردەکەوێت؛ کاتێک چارەسەری پارێزگارانە (بێ نەشتەرگەری) سەرکەوتوو نابێت، بە نەشتەرگەری چارەسەر دەکرێت - **گرێی مێشک** — سەرەتایی (گلیۆما (glioma)، مێنینجیۆما (گرێی پەردەی مێشک)، ئەدینۆمای ڕژێنی ژێرمێشک) یان بڵاوبووەوە لە شوێنێکی ترەوە؛ چارەسەر بەپێی جۆری گرێکە نەشتەرگەری، چارەسەری تیشکی و چارەسەری کیمیایی تێکەڵ دەکات - **کێمی مێشک** — هەوکردنێکی بەکتریایی ناوچەیی لە ناو کەللەسەردا کە پێویستی بە چارەسەر بە دژەبەکتریاکان (ئەنتیبایۆتیک) و زۆرجار بەتاڵکردنەوە بە نەشتەرگەری هەیە

تیمی نەشتەرگەریی مێشک و دەماری سەنتەری پزیشکیی ئەلعیمران هەر حاڵەتێک بە جیا هەڵدەسەنگێنێت، و بە بەکارهێنانی وێنەگرتنی دەمار و مێشکی پێشکەوتوو و پلاندانانی نەشتەرگەری، چارەسەرەکە لەگەڵ دەستنیشانکردنی نەخۆشی و باری گشتیی نەخۆشدا دەگونجێنێت.