Kekemelik

Kekemelik — diğer adıyla çocukluk başlangıçlı akıcılık bozukluğu — konuşmanın normal akıcılığı ve akışında sık ve belirgin sorunlara yol açan bir konuşma bozukluğudur. Kekeme kişiler ne söylemek istediklerini bilirler ancak bunu söylemekte zorlanırlar. Örneğin bir kelimeyi, bir heceyi ya da bir ünsüz veya ünlü sesi tekrar edebilir ya da uzatabilirler. Ya da sorunlu bir kelimeye veya sese geldikleri için konuşmanın ortasında duraklayabilirler.

Kekemelik, konuşmayı öğrenmenin normal bir parçası olarak küçük çocuklarda sık görülür. Küçük çocukların konuşma ve dil becerileri söylemek istediklerine yetişecek kadar gelişmemiş olduğunda kekeleyebilirler. Çocukların çoğu bu gelişimsel kekemeliği zamanla atlatır.

Ancak bazen kekemelik, yetişkinliğe kadar süren kronik bir durum olabilir. Bu tür kekemelik, özgüveni ve başkalarıyla ilişkileri etkileyebilir.

Kekemeliğin belirtileri ve bulguları şunları içerebilir: bir kelimeye, ifadeye veya cümleye başlamakta güçlük; bir kelimeyi ya da kelime içindeki sesleri uzatma; bir sesi, heceyi veya kelimeyi tekrarlama; belirli hece veya kelimelerde kısa sessizlik ya da kelime içinde duraklama (bölünmüş kelime); bir sonraki kelimeye geçmekte zorlanılacağı öngörüldüğünde "ııı" gibi fazladan sözcükler ekleme; bir kelimeyi çıkarmak için yüzde veya üst vücutta aşırı gerginlik, sıkışma ya da hareket; konuşmaya dair kaygı (anksiyete) ve etkili iletişim kurma becerisinde kısıtlılık.

Kekemeliğin konuşma güçlüklerine hızlı göz kırpma, dudaklarda veya çenede titremeler, yüz tikleri, baş sarsıntıları ve yumrukları sıkma eşlik edebilir.

Kişi heyecanlı, yorgun veya stres altındayken ya da kendini mahcup, aceleye getirilmiş veya baskı altında hissettiğinde kekemelik daha kötü olabilir. Bir topluluk önünde konuşmak veya telefonla konuşmak gibi durumlar kekemeler için özellikle zor olabilir. Bununla birlikte kekemelerin çoğu, kendi kendine konuşurken, şarkı söylerken ya da başka biriyle aynı anda konuşurken kekelemeden konuşabilir.

2 ile 5 yaş arasındaki çocukların kekeleyebileceği dönemlerden geçmesi yaygındır. Çoğu çocukta bu, konuşmayı öğrenmenin bir parçasıdır ve kendiliğinden düzelir. Ancak devam eden kekemelik, konuşma akıcılığını artırmak için tedavi gerektirebilir.

Kekemelik altı aydan uzun sürüyorsa; başka konuşma veya dil sorunlarıyla birlikte görülüyorsa; çocuk büyüdükçe sıklaşıyor ya da devam ediyorsa; kas gerginliği veya konuşmak için belirgin çaba harcama ile birlikte görülüyorsa; okulda, işte veya sosyal ilişkilerde etkili iletişim kurma becerisini etkiliyorsa; konuşmanın gerektiği durumlardan korkma ya da kaçınma gibi kaygı veya duygusal sorunlara yol açıyorsa; ya da yetişkinlikte başlamışsa sevk için doktorunuzu arayın veya randevu için doğrudan bir dil ve konuşma terapistiyle iletişime geçin.

Erkeklerin kekeleme olasılığı kadınlardan çok daha yüksektir. Kekemelik riskini artıran faktörler şunlardır: çocukluk gelişiminde gecikme — gelişme geriliği veya başka konuşma sorunları olan çocuklarda kekeleme olasılığı daha yüksek olabilir; kekemelik ailelerde görülme eğiliminde olduğundan kekeme akrabaların bulunması; ve stres — ailedeki stres, ebeveynlerin yüksek beklentileri veya diğer baskı türleri mevcut kekemeliği kötüleştirebilir.

Kekemelik; başkalarıyla iletişim kurmada sorunlara, konuşma konusunda kaygıya, konuşmama veya konuşma gerektiren durumlardan kaçınmaya, sosyal yaşama, okula ya da işe katılımın ve oradaki başarının azalmasına, zorbalığa veya alay edilmeye ve düşük özgüvene yol açabilir.