At a glance
Nedir?
Anormal kas tonusu veya istemsiz hareketle seyreden bir grup durum: serebral palsi, spastisite, distoni, ataksi. Doğuştan, sonradan edinilmiş veya ilerleyici olabilir.
Tipik belirtiler
Sertlik, istemsiz kıvrılma hareketleri veya titreme, harekete başlamada güçlük, dengesizlik ya da kontrolsüz uzuv hareketleri.
Nasıl tedavi ediyoruz?
Fizik tedavi ve germe egzersizleri temeldir. Fokal spastisite için botulinum toksini. Şiddetli, engelleyici vakalar için fonksiyonel nöroşirürji (selektif dorsal rizotomi, stereotaktik lezyon oluşturma).
Motor bozukluklar nedir?
Motor bozukluklar, doğuştan serebral palsiden inme (felç), omurilik yaralanması veya beyin travması sonrası edinilmiş spastisiteye kadar uzanan bir yelpazeyi kapsar. Altta yatan sorun, motor nöronlar üzerindeki normal inhibitör kontrolün kaybıdır; bu da aşırı aktif reflekslere, kas sertliğine veya istemsiz harekete yol açar.
Klinikte neler görüyoruz?
Binde 2–3
Serebral palsiyle doğan çocuklar
30%
İnme geçirenlerde haftalar içinde spastisite gelişir
60–80%
Botulinum toksini ile fonksiyonel düzelme sağlanır
Temel bilgiler
Nasıl tedavi edilir?
Fizik tedavi (fizyoterapi) temeldir. İlaç ve cerrahi seçenekler şiddete göre kademeli olarak artar.
Fizik tedavi
Tüm motor bozukluklarda ilk basamak tedavi
- Kontraktürü önlemek için germe ve pozisyonlama
- Yürüme eğitimi ve denge egzersizleri
- Kısıtlayıcı-zorlayıcı hareket tedavisi (CIMT)
Botulinum toksini
Tek başına tedaviye yanıt vermeyen fokal spastisite
- Aşırı aktif kaslara enjeksiyon
- Asetilkolin salınımını bloke eder, kası zayıflatır
- Etki 1–2 hafta içinde başlar, 3–4 ay sürer
Oral ilaç
Yaygın spastisite
- Baklofen (GABA agonisti)
- Tizanidin (alfa-2 agonisti)
- Dantrolen (doğrudan kas gevşetici)
Fonksiyonel nöroşirürji
Konservatif tedaviye dirençli şiddetli, engelleyici vakalar
- Serebral palsili çocuklarda selektif dorsal rizotomi (SDR)
- Distoni için stereotaktik lezyon oluşturma (pallidotomi, talamotomi)
- Yaygın distoni için derin beyin stimülasyonu (GPi)
İlgili okumalar
Parkinson hastalığı
Dopamin hücrelerinin kaybından kaynaklanan; titreme, sertlik ve yavaşlığa yol açan ilerleyici bir hareket bozukluğu. Yalnızca ilaç yetersiz kaldığında cerrahi önerilir.
Omurilik yaralanması
Omurilikte travmatik veya travmatik olmayan hasar. Erken bakım omuriliği korur; uzun vadeli rehabilitasyon işlevi geri kazandırmaya odaklanır.
Muayene randevusu alın
Sekreter ilk randevuları klinik saatleri içinde planlar; lütfen aramayı yaparken önceki görüntüleme tetkiklerinizi, ameliyat notlarınızı ve güncel ilaç listenizi hazır bulundurun.
Bu sayfa Motor bozukluklar hakkında genel bilgi sağlar ve bireysel tıbbi değerlendirmenin yerini tutmaz. Belirtileriniz şiddetliyse veya kötüleşiyorsa vakit kaybetmeden bir hekime başvurun.